1. მთავარი
  2. რა არის კრიპტოვალუტა?
გზამკვლევი 07 · კრიპტოს საფუძვლები

რა არის კრიპტოვალუტა — განმარტება მარტივი ენით

გაიგეთ, რა არის კრიპტო, როგორ უკავშირდება ერთმანეთს ბლოკჩეინი და საფულე, რას ამბობს მასზე ქართული კანონი და როგორ გადადგათ პირველი ნაბიჯი ისე, რომ „გამომუშავების“ სქემას არ წამოეგოთ.

10 წთ საკითხავი ფაქტები გადამოწმებულია ოფიციალურ წყაროებთან
  • აშშ შტატების ლიცენზიები
  • FCA რეგისტრაცია (UK)
  • Visa · Mastercard · Apple Pay

მოკლე პასუხი

კრიპტოვალუტა არის ციფრული აქტივი, რომელიც საერთო საჯარო რეესტრში — ბლოკჩეინში — აღირიცხება და მას აკონტროლებს ის, ვისაც პირადი გასაღები აქვს, და არა ბანკი. საქართველოში მისი ყიდვა, ფლობა და გაყიდვა კანონიერია, მაგრამ ის კანონიერი გადამხდელობის საშუალება არ არის: მაღაზიებს მისი მიღება არ შეუძლიათ, კრიპტო მომსახურება კი სებ-ში რეგისტრაციას მოითხოვს.

  • 1.01.2023ვირტუალური აქტივების წესები ძალაშია
  • 43პროვაიდერი სებ-ის რეესტრში
  • 0%საშემოსავლო გადასახადი ფიზიკური პირის მიერ კრიპტოს გაყიდვაზე

კონვერტერი: ლარი, დოლარი, კრიპტო

ბოლო ცნობილი კურსი
იხდით
  • ₾GELქართული ლარი
  • $USDაშშ დოლარი
  • €EURევრო
  • BBTCBitcoin
  • EETHEthereum
  • UUSDTTether
  • LLTCLitecoin
  • DDOGEDogecoin
  • XXRPXRP
  • PPIPi Network
იღებთ
—
  • ₾GELქართული ლარი
  • $USDაშშ დოლარი
  • €EURევრო
  • BBTCBitcoin
  • EETHEthereum
  • UUSDTTether
  • LLTCLitecoin
  • DDOGEDogecoin
  • XXRPXRP
  • PPIPi Network

 

შემდეგი ნაბიჯი

მზად ხართ? დაიწყეთ ანგარიშით

უფასო ანგარიშის გახსნა

აშშ-ის შტატების ფულადი გზავნილების ლიცენზიები · FCA რეგისტრაცია დიდ ბრიტანეთში · 2013 წლიდან

3D ილუსტრაცია: ხელი, რომელსაც ოქროსფერი ბიტკოინის მონეტა უჭირავს

თბილისში ათ ადამიანს რომ ჰკითხოთ, რა არის კრიპტოვალუტა, ათ განსხვავებულ პასუხს მიიღებთ: „ინტერნეტ-ფული“, „ფინანსური პირამიდა“, „ის, რითაც ბიძაშვილმა ბათუმში ბინა იყიდა“, „დედაჩემის ტელეფონში ის Pi-ს აპლიკაცია“. თითოეულში სიმართლის მარცვალია. ეს გვერდი ყველაფერს ალაგებს: რა არის კრიპტოვალუტა სინამდვილეში, როგორ მუშაობს შიგნიდან, რით განსხვავდება თქვენს საბანკო ანგარიშზე არსებული ლარისგან და როგორ გამოიმუშავებენ მას ადამიანები რეალურად — და არა ისე, როგორც რეკლამაშია.

წინასწარი ცოდნა არ გჭირდებათ. სადაც ტერმინის გარეშე ვერ ვიქცევით, მასზე მიიტანეთ კურსორი ან შეეხეთ — მოკლე განმარტება გამოჩნდება, დანარჩენისთვის კი კრიპტო ლექსიკონი გქონდეთ ხელთ.

რა არის კრიპტოვალუტა — განმარტება მარტივად

კრიპტოვალუტა არის ციფრული აქტივი, რომლის მფლობელობა ერთი კომპანიის მონაცემთა ბაზის ნაცვლად საერთო, საჯარო რეესტრშია აღრიცხული. როცა ამბობთ, რომ ერთი ბიტკოინი „გაქვთ“, თქვენს ტელეფონში bitcoin-ის სახელით ფაილი არ ინახება. რეესტრში არის ჩანაწერი, რომ გარკვეული მისამართი ამ თანხას აკონტროლებს, თქვენ კი გაქვთ საიდუმლო გასაღები, რომლითაც მისი გადაადგილება შეგიძლიათ.

სამი თვისება განასხვავებს მას თიბისის ან საქართველოს ბანკის ანგარიშზე არსებული ფულისგან:

  • ცენტრალური ოპერატორი არ არსებობს. რეესტრს ათასობით კომპიუტერი მთელ მსოფლიოში სინქრონულად აწარმოებს. ვერცერთი ბანკი ქსელს ვერ გაყინავს და ისტორიას ვერ შეცვლის.
  • გადარიცხვა საბოლოოა. დადასტურებულ ტრანზაქციას ვერავინ გააუქმებს. არასწორ მისამართზე გაგზავნის შემთხვევაში დასარეკი ცხელი ხაზი არ არსებობს.
  • უსაფრთხოება თქვენზეა. მონეტებს ის აკონტროლებს, ვისაც პირადი გასაღებიპირადი გასაღებისაიდუმლო კოდი, რომლითაც თქვენი მისამართიდან ტრანზაქციას ხელს აწერთ. Seed ფრაზა მისი ადამიანისთვის მოსახერხებელი სარეზერვო ვერსიაა. აქვს. დაკარგავთ — მონეტებიც დაიკარგება; გაასაჯაროებთ — სხვისი გახდება.

ქართულ კანონს საკუთარი განმარტება აქვს. 2023 წლის 1 იანვრიდან ძალაში შესული ცვლილებებით, „საქართველოს ეროვნული ბანკის შესახებ“ ორგანული კანონი კრიპტოს ვირტუალურ აქტივს უწოდებს: მოკლედ, ეს არის ღირებულების ციფრული გამოხატულება, რომელიც ურთიერთჩანაცვლებადია, შესაძლებელია მისი ციფრულად ვაჭრობა ან გადაცემა და მისი გამოყენება ინვესტიციისა თუ გადახდისთვის. განმარტებაში არ შედის ლარის ან სხვა ფიატურიფიატიჩვეულებრივი სახელმწიფო ფული — ლარი (GEL), დოლარი, ევრო. ვალუტის ციფრული ფორმა და ფასიანი ქაღალდები. რადგან კანონი ურთიერთჩანაცვლებადობას მოითხოვს, უნიკალური ტოკენები, მაგალითად NFT-ები, მის მიღმა რჩება.

როგორ მუშაობს: ბლოკჩეინი, გასაღებები და საფულეები

ბლოკჩეინი თავად რეესტრია: ბლოკების ჯაჭვი, სადაც თითოეულ ბლოკში ტრანზაქციების პაკეტი და წინა ბლოკის კრიპტოგრაფიული „ანაბეჭდია“. ერთი ძველი ტრანზაქცია შეცვალეთ და მის შემდეგ ყველა ანაბეჭდი დაირღვევა, ამიტომ ქსელი სიყალბეს უარყოფს. „კრიპტო“ სწორედ აქედან მოდის — კრიპტოგრაფიიდან და არა საიდუმლოებიდან.

ახალი ბლოკები ვიღაცამ უნდა დაამატოს და ყველა ქსელს ამისთვის თავისი წესები აქვს. ბიტკოინი მაინინგსმაინინგისპეციალური კომპიუტერებით ბლოკჩეინის (მაგ. Bitcoin) დაცვა და სანაცვლოდ ახალი მონეტების მიღება. არსებითად, ეს ელექტროენერგიის ბიზნესია. იყენებს: სპეციალიზებული კომპიუტერები ამოცანის ამოხსნაში ეჯიბრებიან და გამარჯვებული ამატებს შემდეგ ბლოკს, სანაცვლოდ კი ახალ მონეტებსა და საკომისიოს იღებს. კონკურენციაში ჩართული გამოთვლითი სიმძლავრე ქსელის ჰეშრეიტიაჰეშრეიტიგამოთვლითი სიმძლავრე, რომელიც ქსელს იცავს. რაც მეტია, მით ძვირია ქსელზე თავდასხმა.. ეთერიუმი და ბევრი ახალი ქსელი ამის ნაცვლად სტეიკინგს იყენებს: მფლობელები მონეტებს გირაოდ ბლოკავენ, ქსელი მათ ბლოკების დასადასტურებლად ირჩევს და პატიოსანი მუშაობისთვის ჯილდოს იხდის.

ყოველ გადარიცხვაზე ქსელის საკომისიოქსელის საკომისიობლოკჩეინისთვის გადახდილი საფასური ტრანზაქციის დასამუშავებლად (gas). ის მაინერებს/ვალიდატორებს მიდის და არა ბირჟას. იხდება. საკომისიოები ქსელების მიხედვით ძალიან განსხვავდება: ამიტომაა, რომ ერთი და იგივე USDT-ის გაგზავნა ეთერიუმზე (ERC-20ERC-20ტოკენები Ethereum-ის ქსელზე. ფართოდ მხარდაჭერილია, თუმცა ქსელის საკომისიო ზოგჯერ რამდენიმე დოლარია.) უფრო ძვირია, ვიდრე ტრონზე (TRC-20TRC-20USDT Tron-ის ქსელზე. იაფი და სწრაფი გადარიცხვა — ამიტომაც საქართველოში OTC და უძრავი ქონების გარიგებები ხშირად TRC-20-ში ხდება.), სადაც გადარიცხვისთვის ცოტაოდენი TRX-იც დაგჭირდებათ.

საფულე მონეტებს კი არ ინახავს, არამედ გასაღებებს. მისი შექმნისას ეკრანზე აღდგენის (სიდ) ფრაზაSeed ფრაზა12 ან 24 სიტყვა, რომლითაც საფულეს ნებისმიერ მოწყობილობაზე აღადგენთ. ვისაც ეს სიტყვები აქვს, მონეტებიც მისია — არასდროს ჩაწეროთ საიტზე და არ გადაუღოთ ფოტო. გამოჩნდება, როგორც წესი, 12 ან 24 სიტყვა, საიდანაც ყველა თქვენი გასაღების აღდგენაა შესაძლებელი. ჩაიწერეთ ქაღალდზე და არასოდეს აკრიფოთ ვებგვერდზე, ჩატში ან „მხარდაჭერის“ ფორმაში. საფულეები რამდენიმე სახისაა:

  • ბირჟის ანგარიშები კასტოდიურიაკასტოდიალურიგასაღებებს თქვენ ნაცვლად სხვა ინახავს — ბირჟა ან ბანკის აპი. მარტივია, მაგრამ ამ კომპანიაზე ხართ დამოკიდებული.: გასაღებებს პლატფორმა ინახავს თქვენ ნაცვლად, ბანკის მსგავსად. მოსახერხებელია, მაგრამ კომპანიაზე ხართ დამოკიდებული.
  • აპლიკაციის საფულეები, მაგალითად Trust Wallet ან Keeper, არაკასტოდიურიარაკასტოდიალურიგასაღებები თავად გაქვთ. საფულეს ვერავინ გაყინავს — და ვერც აღადგენს, თუ seed ფრაზას დაკარგავთ. „ცხელი“ საფულეებიაცხელი საფულეინტერნეტთან დაკავშირებული საფულე-აპლიკაცია (ტელეფონი ან ბრაუზერი). მოსახერხებელია ყოველდღიური თანხებისთვის, დანაზოგისთვის — უფრო სარისკო.: გასაღებები თქვენს ტელეფონშია, ინტერნეტთან დაკავშირებული.
  • აპარატურული საფულეები — Ledger, Trezor ან Tangem — გასაღებებს ოფლაინ ინახავს; დიდი თანხისთვის ეს ჩვეულებრივი არჩევანია. საქართველოში შეუკვეთეთ მწარმოებლის ოფიციალური მაღაზიიდან: ავტორიზებული ადგილობრივი გამყიდველი ვერ დავადასტურეთ.

დეტალური შედარება ნახეთ გვერდზე კრიპტო საფულე.

ეთერიუმისა და ბიტკოინის ფიზიკური მონეტები ერთმანეთის გვერდით
ასეთი მონეტები სუვენირია: ნამდვილი ბიტკოინი და ეთერი მხოლოდ რეესტრის ჩანაწერებად არსებობს, რომლებსაც პირადი გასაღებები აკონტროლებს.

კრიპტოვალუტა და ლარი: რა განსხვავებაა

ლარი ფიატურიფიატიჩვეულებრივი სახელმწიფო ფული — ლარი (GEL), დოლარი, ევრო. ფულია: მას საქართველოს ეროვნული ბანკი უშვებს, კანონით ის კანონიერი გადამხდელობის საშუალებაა და ქართული მაღაზიები მას აუცილებლად უნდა იღებდნენ. კრიპტო არცერთი ამათგანი არ არის.

ორგანული კანონის 39¹ მუხლი პირდაპირ ამბობს: ვირტუალური აქტივი კანონიერი გადამხდელობის საშუალება არ არის და მისით ანგარიშსწორება აკრძალულია, გარდა სებ-ის მიერ კრიპტო მომსახურებისთვის განსაზღვრული შემთხვევებისა. სებ-ის განმარტებით, ქართულ კომპანიებსა და ინდმეწარმეებს საქონელსა და მომსახურებაში კრიპტოს მიღება არ შეუძლიათ. როცა კაფე ან ბათუმელი დეველოპერი წერს, „კრიპტოს ვიღებთო“, კანონიერად ხდება კონვერტაცია: რეგისტრირებული პროვაიდერი თქვენს კრიპტოს ყიდის, ბიზნესი კი ლარს ან დოლარს იღებს. დეტალები — გზამკვლევში კრიპტოვალუტის კანონი საქართველოში.

მეორე დიდი განსხვავება ფასის სტაბილურობაა. ლარის კურსი დოლართან მიმართებით იცვლება, კრიპტოს კი შეუძლია კვირებში ღირებულების ნახევარი დაკარგოს. Pi, რომელსაც საქართველოში ბევრი მფლობელი ჰყავს, ცნობით, 2025 წლის თებერვალში, გაშვების დღეს, დაახლოებით 1.84–2.10 დოლარად ვაჭრობდა; ჩვენი უკანასკნელი შემოწმებისას OKX მას 0.08 დოლარზე ნაკლებად აფასებდა. ამ გვერდის ზედა ნაწილში არსებული კონვერტორი მთავარი კრიპტოვალუტების დღევანდელ ღირებულებას ლარში გაჩვენებთ.

სტეიბლქოინები ამ მერყეობის მოხსნას ცდილობენ. სტეიბლქოინისტეიბლქოინიტოკენი, რომელიც ვალუტის ფასს მიჰყვება, ძირითადად აშშ დოლარს. USDT და USDC $1-ის ტოლი ღირებულების შენარჩუნებას ცდილობენ., მაგალითად Tether (USDT), ფიატურ ვალუტაზე, როგორც წესი, დოლარზეა მიბმული და რეზერვებით არის უზრუნველყოფილი. საქართველოში USDT გაცვლის პუნქტების, P2P ტრეიდერებისა და ბინის გარიგებების სამუშაო ვალუტაა. საქართველოს უკვე აქვს სტეიბლქოინების საკუთარი წესები: სებ-ის 2026 წლის 6 მარტის №52/04 ბრძანებით, სტეიბლქოინის გამოშვებამდე პროვაიდერს სებ-ის წინასწარი თანხმობა სჭირდება და მინიმუმ 100%-იანი რეზერვი უნდა ჰქონდეს. Tether-მა და საქართველოს მთავრობამ 2026 წლის მაისში ლარზე მიბმული მონეტის, GEL₮-ის, გეგმა გამოაცხადეს, მაგრამ გაშვების თარიღი და ემიტენტი არ გამოქვეყნებულა. მეტი — გვერდზე USDT-ის ყიდვა, თეთერი.

რამდენი კრიპტოვალუტა არსებობს და რომელია ყველაზე ცნობილი

ზუსტი რიცხვი არ არსებობს. ტოკენის შექმნას რამდენიმე წუთი სჭირდება, ამიტომ ფასების აგრეგატორები ათასობით კრიპტოვალუტას აღრიცხავენ, რომელთა უმეტესობას ან მიკროსკოპული ბაზარი აქვს, ან მიტოვებულია. საქართველოში მცხოვრებისთვის უფრო სასარგებლო კითხვაა: რომელი კრიპტოვალუტის ყიდვა შემიძლია აქ რეალურად და სად?

კრიპტოვალუტარა არისსად ვიშოვოთ საქართველოში
ბიტკოინი (BTC)პირველი კრიპტოვალუტა, მაქსიმუმ 21 მლნ მონეტაCryptomat-ის ყველა აპარატი, Cryptal, საერთაშორისო ბირჟები
ეთერიუმი (ETH)ჭკვიანი კონტრაქტებისა და ტოკენების პლატფორმაCryptomat-ის აპარატები, Cryptal, საერთაშორისო ბირჟები
თეთერი (USDT)აშშ დოლარზე მიბმული სტეიბლქოინიაპარატები (ERC-20 და TRC-20), Cryptal, P2P ლარით
ლაითქოინი (LTC)ძველი, ბიტკოინის მსგავსი გადახდის მონეტაCryptomat-ის აპარატები, Cryptal
დოჯქოინი (DOGE)მემ-მონეტა მარაგის ლიმიტის გარეშეCryptal, საერთაშორისო ბირჟები; აპარატებში არა
Pi (PI)მობილური აპლიკაციის პროექტი ვერიფიკაციითმხოლოდ Pi-ს ვერიფიცირებული სიის ბირჟებზე, მაგ. OKX, Kraken

ყველაზე ცნობილი კრიპტოვალუტა, დიდი სხვაობით, ბიტკოინია: ის 2009 წელს შექმნა ანონიმურმა ავტორმა ფსევდონიმით სატოში ნაკამოტო, და მისი მარაგი მკაცრად 21 მილიონი მონეტით არის შეზღუდული. Cryptomat-ის ხუთი კრიპტოვალუტა (BTC, ETH, LTC, Bitcoin Cash და USDT) კარგად ასახავს, რითი იწყებს ქართველების უმეტესობა. Cryptal 31 აქტივს გთავაზობთ, მათ შორის Solana-ს, XRP-ს და TRX-ს, თიბისის მობაილბანკი კი — დაახლოებით 30-ს. ამის მიღმა ყველაფრისთვის საერთაშორისო ბირჟა დაგჭირდებათ.

პოპულარობა რეკომენდაცია არ არის. ჩვენს გვერდზე რომელი კრიპტოვალუტის ყიდვა ხელმისაწვდომობა კრიპტოვალუტების მიხედვითაა ნაჩვენები, ცალკე გვერდებით ბიტკოინზე, USDT-ზე და Pi Coin-ზე, მაგრამ რომელი იყიდოთ და საერთოდ იყიდოთ თუ არა, თქვენი გადასაწყვეტია.

როგორ გამოვიმუშაოთ კრიპტოვალუტა — და რომელი „გამომუშავებაა“ თაღლითობა

„როგორ გამოვიმუშაოთ კრიპტოვალუტა“ ამ თემაზე ერთ-ერთი ყველაზე ხშირი ქართული ძიებაა და პასუხი, რომელსაც რეკლამების უმეტესობა გთავაზობთ, სიცრუეა. აი, პატიოსანი გზები და ის, რასაც ისინი სინამდვილეში მოითხოვს.

მაინინგი

მაინინგი ნამდვილი სამუშაოა: სპეციალიზებული აპარატები, მუდმივი ელექტროენერგია და გაგრილება. საქართველომ ეს კარგად იცის. Bitfury-მ 2014 წელს გორში გახსნა მონაცემთა ცენტრი, 2015 წელს კი უფრო დიდი — თბილისის თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში; დღეს კანონიერი მაინინგი თბილისისა და ქუთაისის თავისუფალ ზონებშია თავმოყრილი. ოჯახისთვის გათვლა თითქმის მთლიანად ელექტროენერგიის ფასზეა დამოკიდებული, ამ ენერგიის მითვისება კი დანაშაულია: მას შემდეგ, რაც მესტიაში უფასო საყოფაცხოვრებო ელექტროენერგია მაინინგისთვის გამოიყენეს, პოლიციამ 200-ზე მეტი მოწყობილობა ამოიღო, მთავრობამ კი 2026 წლის ივნისიდან მრიცხველები შემოიღო. ფიზიკური პირის მაინინგის შემოსავალი, ამას გარდა, საგადასახადო თვალსაზრისით ნაცრისფერ ზონაშია. ნახეთ მაინინგი საქართველოში.

სტეიკინგი

სტეიკინგის ქსელებში შეგიძლიათ მონეტები დაბლოკოთ და ჯილდო მიიღოთ — საკუთარ საფულეში ან ბირჟის გავლით. ზოგი საფულე, მაგალითად Keeper, სტეიკინგს პირდაპირ გთავაზობთ. ჯილდო იმავე მონეტაში მოდის, ამიტომ თუ მისი ფასი 40%-ით დაეცა, 5%-იანი ჯილდო ვერ გიშველით, ბირჟის გავლით სტეიკინგს კი თავად ბირჟის რისკიც ემატება. 2019 წლის საგადასახადო გადაწყვეტილება კრიპტოს გაყიდვით მიღებულ შემოსავალს ეხება; სტეიკინგის ჯილდოებს პირდაპირ არ განიხილავს, ამიტომ სანამ ჩათვლით, რომ ისინი გადასახადისგან თავისუფალია, კონსულტანტს ჰკითხეთ.

ანაზღაურება კრიპტოთი

საქართველოში ფრილანსერებსა და დისტანციურად მომუშავეებს უცხოელი დამკვეთები ზოგჯერ USDT-ით უხდიან. ეს ჩვეულებრივი დასაბეგრი შემოსავალია და კრიპტოს გაყიდვაზე არსებული 0%-იანი წესი მასზე არ ვრცელდება. ქართული კომპანია, რომელიც ხელფასს კრიპტოთი გადაიხდიდა, ვირტუალური აქტივებით ანგარიშსწორების ზოგად აკრძალვას წააწყდებოდა, ამიტომ პრაქტიკაში ეს საზღვარგარეთიდან მიღებული შემოსავალია. როგორ იბეგრება ასეთი შემოსავალი, ახსნილია გზამკვლევში კრიპტოვალუტის გადასახადი საქართველოში.

აპლიკაციები, ეარდროპები და „უფასო“ მონეტები

Pi Network-ის აპლიკაცია ღილაკზე დაჭერას „მაინინგს“ უწოდებს, მაგრამ ტექნიკური გაგებით ეს მაინინგი არ არის; ეს ჯილდოების სისტემაა მომხმარებლებისთვის, რომლებიც ვერიფიკაციას გადიან და Pi-ს მთავარ ქსელზე გადადიან. ეარდროპებიეარდროპიპროექტის მიერ საფულეებზე უფასოდ დარიგებული ტოკენები. „ეარდროპის“ შეტყობინებების დიდი ნაწილი თაღლითობაა, რომელიც საფულის დაკავშირებას გთხოვთ. (პროექტის პოპულარიზაციისთვის დარიგებული უფასო ტოკენები) ზოგჯერ ნამდვილია, მაგრამ „მიიღე შენი ეარდროპი“ ბმულების დიდი ნაწილი მხოლოდ იმისთვის არსებობს, რომ საფულე დააკავშიროთ და მისი შიგთავსის გადაცემას ხელი მოაწეროთ.

რისკები, რომლებზეც რეკლამა დუმს

  • ფასის რისკი. სტეიბლქოინების გარდა, კრიპტოს ფასი მკვეთრად მერყეობს. ჩადეთ მხოლოდ ის თანხა, რომლის განახევრებასაც გაუძლებთ.
  • შეუქცევადობა. არასწორი მისამართი ან არასწორი ქსელი (მაგალითად, TRC-20 USDT-ის გაგზავნა ERC-20 მისამართზე), როგორც წესი, თანხის დაკარგვას ნიშნავს.
  • შენახვის რისკი. ბირჟა შეიძლება გაკოტრდეს ან თანხის გატანა შეაჩეროს. დავიწყებული სიდ-ფრაზა საფულეს სამუდამოდ გიკეტავთ.
  • სტეიბლქოინების გაყინვა. Tether-ის პირობები მას უფლებას აძლევს, დანაშაულთან ან სანქციებთან დაკავშირებულ მისამართებზე ტოკენები გაყინოს, ამიტომ უცნობი ადამიანებისგან USDT-ის მიღება რეალური რისკია.
  • ბანკის კითხვები. ქართულმა ბანკებმა შეიძლება კრიპტოსთან დაკავშირებულ გადარიცხვებზე, განსაკუთრებით უცნობი პირების P2P გადახდებზე, კითხვები დასვან. ჩანაწერები შეინახეთ; ნახეთ ბანკები და კრიპტოვალუტა.
  • არარეგისტრირებული „გამცვლელები“. სებ მოქალაქეებს არარეგისტრირებული პროვაიდერების გამოყენებისგან აფრთხილებს. პრობლემის შემთხვევაში ზედამხედველს ვერ მიმართავთ.

პირველი ნაბიჯები საქართველოში

თუ აქამდე ჩამოხვედით და ცდა გსურთ, აი გონივრული თანმიმდევრობა. ეს არ არის რჩევა, რა იყიდოთ — ეს არის გზა დამწყებთა კლასიკური შეცდომების თავიდან ასაცილებლად.

ისწავლეთ ხუთი ძირითადი სიტყვა

საფულე, პირადი გასაღები, სიდ-ფრაზა, ქსელი და ქსელის საკომისიო. თუ რომელიმე ბუნდოვანია, ჯერ ლექსიკონი წაიკითხეთ.

აირჩიეთ პროვაიდერი, რომელიც საქართველოში ზედამხედველობის ქვეშაა

თიბისის მობაილბანკის კრიპტო განყოფილება, თუ თიბისის კლიენტი ხართ; სებ-ში რეგისტრირებული ბირჟა, მაგალითად Cryptal (2% ქართული ბარათით, საბანკო გადარიცხვით უფასოდ); ან Cryptomat-ის აპარატი პირველი მცირე შენაძენისთვის. ნებისმიერი კომპანია სებ-ის რეესტრში შეამოწმეთ.

იყიდეთ მცირე თანხა და საკუთარ თავს გაუგზავნეთ

დაიწყეთ თანხით, რომლის დაკარგვაც დიდად არ გეწყინებათ. თუ კრიპტოს საკუთარ საფულეში შეინახავთ, ჯერ მცირე სატესტო გადარიცხვა გააკეთეთ და ქსელის დამთხვევა შეამოწმეთ.

შექმენით სარეზერვო ასლი და შეინახეთ ჩანაწერები

სიდ-ფრაზა ქაღალდზე ჩაიწერეთ და ოფლაინ შეინახეთ, ყველა ქვითარი და ტრანზაქციის ID კი შეინახეთ. ისინი ბანკისთვისაც დაგჭირდებათ და გადასახადებისთვისაც.

ჩვენი მთავარი გზამკვლევი როგორ ვიყიდოთ კრიპტოვალუტა ყველა გზას ადარებს — კრიპტომატებიდან და PayBox-ის ტერმინალებიდან P2P-მდე და საერთაშორისო ბირჟებამდე — რეალური ხარჯებით ლარში. მთელი ქართული სურათი ერთ ადგილას თავმოყრილია ჩვენს მთავარ გვერდზე: კრიპტოვალუტა საქართველოში.

მზად ხართ პირველი მცირე შენაძენისთვის?CEX.IO იღებს Visa-ს, Mastercard-ს, Apple Pay-სა და Google Pay-ს. შენაძენი დოლარში ან ევროშია, არა ლარში.

დაწყება

კანონიერია თუ არა და იბეგრება თუ არა კრიპტო საქართველოში

კანონიერება: დიახ — ფლობა, ყიდვა და გაყიდვა. 2023 წლის 1 იანვრიდან მოქმედი წესები ბიზნესს არეგულირებს და არა თქვენ, როგორც მფლობელს. რისი გაკეთებაც არ შეგიძლიათ, არის ქართული ბიზნესისთვის პირდაპირ კრიპტოთი გადახდა. დეტალები — გზამკვლევში კრიპტოვალუტის კანონი საქართველოში.

დაბეგვრა: ფიზიკური პირისთვის კრიპტოს გაყიდვით მიღებული შემოსავალი, ფინანსთა სამინისტროს 2019 წლის 28 ივნისის №201 საჯარო გადაწყვეტილებით, საქართველოში წყაროს მქონე შემოსავალი არ არის, ამიტომ საშემოსავლო გადასახადით არ იბეგრება. კრიპტოთი მიღებული ხელფასი და სამუშაოს ანაზღაურება იბეგრება, მაინინგი სადავოა, თქვენს სახლის ქვეყანას კი შეიძლება საკუთარი მოთხოვნა ჰქონდეს. თითოეული შემთხვევა განხილულია გზამკვლევში კრიპტოვალუტის გადასახადი საქართველოში.

ხშირი კითხვები

რა არის კრიპტოვალუტა მარტივი სიტყვებით?

ეს არის ციფრული აქტივი, რომელიც არსებობს ჩანაწერების სახით საჯარო რეესტრში — ბლოკჩეინში, რომელსაც ერთი ბანკის ნაცვლად ათასობით კომპიუტერი აწარმოებს. მონეტებს პირადი გასაღებით მართავთ, რომელიც, როგორც წესი, საფულის აპლიკაციაშია შენახული. გადარიცხვას ვერავინ გააუქმებს და გასაღების დაკარგვის შემთხვევაში მონეტებს ვერავინ აღგიდგენთ. ქართული კანონი მას ვირტუალურ აქტივს უწოდებს და ფულად არ განიხილავს.

რამდენი კრიპტოვალუტა არსებობს?

ზუსტი რიცხვი არ არსებობს. ტოკენის შექმნა ნებისმიერს რამდენიმე წუთში შეუძლია, ამიტომ ფასების აგრეგატორები ათასობით კრიპტოვალუტას აღრიცხავენ და მათი უმეტესობით თითქმის არავინ ვაჭრობს ან მიტოვებულია. საქართველოში მყიდველისთვის სასარგებლო სია ბევრად მოკლეა: Cryptomat-ის აპარატები ხუთ კრიპტოვალუტას ყიდის, Cryptal 31 აქტივს გთავაზობთ, თიბისის მობაილბანკი — დაახლოებით 30-ს. დანარჩენისთვის საერთაშორისო ბირჟა დაგჭირდებათ.

რომელია ყველაზე ცნობილი კრიპტოვალუტა?

ბიტკოინი. ის 2009 წელს შეიქმნა, მისი მაქსიმალური მარაგი 21 მილიონი მონეტით არის შეზღუდული და საქართველოში Cryptomat-ის ყველა აპარატში იყიდება. შემდეგ მოდის ეთერიუმი — ჭკვიანი კონტრაქტებისა და ტოკენების პლატფორმა, და Tether (USDT) — აშშ დოლარზე მიბმული სტეიბლქოინი, რომელსაც საქართველოში ყველაზე ხშირად იყენებენ გაცვლის პუნქტებში, P2P ვაჭრობასა და ბინის გარიგებებში.

როგორ გამოვიმუშაოთ კრიპტოვალუტა?

პატიოსანი გზები არსებობს, მაგრამ არცერთი არ არის უფასო ფული: მაინინგს აპარატურა და ფასიანი ელექტროენერგია სჭირდება, სტეიკინგი ჯილდოს ისეთ მონეტაში იხდის, რომლის ფასიც შეიძლება დაეცეს, ზოგს კი სამუშაოსთვის კრიპტოთი უხდიან, რაც დასაბეგრი შემოსავალია. აპლიკაციები, რომლებიც ყოველდღიურ შემოსავალს, აპარატურის გარეშე „მაინინგს“ ან გარანტირებულ მოგებას გპირდებიან, თითქმის ყოველთვის თაღლითობაა.

არის თუ არა კრიპტოვალუტა საქართველოში კანონიერი ფული?

მისი ფლობა და ვაჭრობა კანონიერია, მაგრამ იურიდიული გაგებით ის ფული არ არის. „საქართველოს ეროვნული ბანკის შესახებ“ ორგანული კანონის 39¹ მუხლის თანახმად, ვირტუალური აქტივი კანონიერი გადამხდელობის საშუალება არ არის და მისით ანგარიშსწორება, ვიწრო გამონაკლისების გარდა, აკრძალულია. კანონიერი გადამხდელობის საშუალება მხოლოდ ლარია, ამიტომ ბიზნესი ლარს ან სხვა ვალუტას იღებს მას შემდეგ, რაც რეგისტრირებული პროვაიდერი კრიპტოს აკონვერტირებს.

სად შეუძლია დამწყებს კრიპტოს უსაფრთხოდ ყიდვა საქართველოში?

დაიწყეთ პროვაიდერით, რომელიც საქართველოში ზედამხედველობის ქვეშაა: თიბისის მობაილბანკის კრიპტო განყოფილება, თუ თიბისის კლიენტი ხართ; სებ-ში რეგისტრირებული ბირჟა, მაგალითად Cryptal, ქართული ბარათით ან საბანკო გადარიცხვით; ან Cryptomat-ის აპარატი პირველი მცირე შენაძენისთვის. ნებისმიერი კომპანია სებ-ის რეესტრში შეამოწმეთ, ჯერ მცირე თანხა იყიდეთ და ქვითრები შეინახეთ.

მზად ხართ პირველი კრიპტოს საყიდლად?

გახსენით ანგარიში დიდი ხნის მქონე ბირჟაზე, რომელსაც აშშ-ის შტატების ლიცენზიები და დიდი ბრიტანეთის FCA რეგისტრაცია აქვს. ყიდვა ქართული ბანკების Visa და Mastercard ბარათებით.

აშშ-ის შტატების ფულადი გზავნილების ლიცენზიები · FCA რეგისტრაცია დიდ ბრიტანეთში · 2013 წლიდან

დაწყება

წყაროები და ოფიციალური ბმულები

ვუთითებთ მარეგულირებლებს, ოფიციალურ რეესტრებს და თავად კომპანიების გვერდებს. ციფრები იცვლება — თანხის გაგზავნამდე პირობები ყოველთვის პროვაიდერის საიტზე გადაამოწმეთ.

  1. „საქართველოს ეროვნული ბანკის შესახებ“ ორგანული კანონი (ინგლისური კონსოლიდირებული ტექსტი) — მუხლი 2 (განმარტებები), მუხლი 39¹
  2. საქართველოს ეროვნული ბანკი — ხშირად დასმული კითხვები ვირტუალურ აქტივებზე
  3. საქართველოს ეროვნული ბანკი — ვირტუალური აქტივების მომსახურების პროვაიდერთა რეესტრი — რეესტრის ვერსია 23.10.2026
  4. ფინანსთა სამინისტროს №201 საჯარო გადაწყვეტილება კრიპტოაქტივების დაბეგვრის შესახებ — 28.06.2019
  5. საქართველოს ეროვნული ბანკი — სტეიბლქოინის პირველადი შეთავაზების წესი — ბრძანება №52/04, 06.03.2026
  6. Cryptomat — აპარატების მისამართები და კრიპტოვალუტები
  7. Cryptal — აქტივები და საკომისიოები
  8. Pi Network — ვერიფიცირებული (KYB) ბიზნესების სია
  9. JAMnews — საქართველო უკანონო მაინინგის წინააღმდეგ ბრძოლას აძლიერებს
სმარტფონი კრიპტოვალუტის ფასებით და ოქროს ბიტკოინები
ყიდვა და გაყიდვა

როგორ ვიყიდოთ კრიპტოვალუტა საქართველოში ლარით: სრული გზამკვლევი

კრიპტოვალუტის ყიდვის 5 ლეგალური გზა: TBC-ის აპი, სებ-ში რეგისტრირებული ბირჟები, გლობალური პლატფორმები, P2P ლარით და კრიპტომატი. ვერიფიკაცია, ქსელები, შეცდომები.

წაკითხვა
იისფერი 3D ალტქოინის ტოკენი
სწავლა

კრიპტო ტერმინები მარტივად: კრიპტოვალუტის ლექსიკონი ქართული მაგალითებით

სპრედი, seed ფრაზა, TRC-20, KYC, VASP და 30-ზე მეტი კრიპტო ტერმინი მარტივად — ქართული კონტექსტით, სანამ კრიპტომატში ან ჯიხურში იყიდით.

წაკითხვა
ადამიანს ხელში ბარათის ფორმის კრიპტო-საფულე უჭირავს
ბირჟები და მიმოხილვები

კრიპტო საფულე საქართველოში: როგორ ავირჩიოთ და როგორ დავიცვათ

როგორ ავირჩიოთ კრიპტო საფულე საქართველოში: Trust Wallet, MetaMask, Telegram-ის Walt, Keeper, Ledger, Trezor, Tangem — რომელი ქსელები გჭირდებათ და სად ვიყიდოთ.

წაკითხვა
ილუსტრაცია: ადამიანს „ზარალის“ მონეტა მიაქვს
კანონი, გადასახადი, ცხოვრება

კრიპტო თაღლითობა საქართველოში: რამდენად უსაფრთხოა ყიდვა და როგორ დავიცვათ თავი

უსაფრთხოა თუ არა კრიპტოს ყიდვა საქართველოში? არარეგისტრირებული პუნქტები, P2P ყალბი ქვითრები, ნაღდით შეხვედრა, Pi და USDT სქემები და რა ვქნათ მოტყუებისას.

წაკითხვა